f(x)=sinx হলে–
- intf(x)dx=-cosx+c
- int{f(x)}^2dx=x/2-sin(2x)/4+c i
- intf(7x)dx=-cos(7x)/7+c
নিচের কোনটি সঠিক?
সঠিক উত্তরঃ
D.
i, ii & iii
Another Explanation (5): প্রশ্ন: \(f(x) = \sin x\) হলে নিম্নলিখিত অপারেশনগুলো সঠিক কিনা যাচাই করতে হবে:
(i) \(\int f(x) dx = -\cos x + c\)
(ii) \(\int [f(x)]^2 dx = \frac{x}{2} - \frac{\sin 2x}{4} + c\)
(iii) \(\int f(7x) dx = -\frac{\cos 7x}{7} + c\)
---
### (i) \(\int \sin x dx\)
\[
\int \sin x dx = - \cos x + c
\]
সুতরাং, এটি সঠিক।
---
### (ii) \(\int [f(x)]^2 dx = \int (\sin x)^2 dx\)
\[
\int \sin^2 x dx
\]
জানা যে,
\[
\sin^2 x = \frac{1 - \cos 2x}{2}
\]
অতএব,
\[
\int \sin^2 x dx = \int \frac{1 - \cos 2x}{2} dx = \frac{1}{2} \int 1 dx - \frac{1}{2} \int \cos 2x dx
\]
প্রথম ইন্টিগ্রাল:
\[
\frac{1}{2} x
\]
দ্বিতীয় ইন্টিগ্রাল:
\[
\frac{1}{2} \times \frac{\sin 2x}{2} = \frac{\sin 2x}{4}
\]
অতএব,
\[
\int \sin^2 x dx = \frac{x}{2} - \frac{\sin 2x}{4} + c
\]
যা দেওয়া উত্তরটির সাথে মিলছে। সুতরাং, এটি সঠিক।
---
### (iii) \(\int f(7x) dx = \int \sin 7x dx\)
প্রতিটি অপারেশনের জন্য:
\[
\int \sin 7x dx
\]
আমরা জানি,
\[
\int \sin kx dx = - \frac{\cos kx}{k} + c
\]
অতএব,
\[
\int \sin 7x dx = - \frac{\cos 7x}{7} + c
\]
এবং এটি দেওয়া উত্তরের সঙ্গে মিলছে। সুতরাং, এটি সঠিক।
---
### **উপসংহার:**
সবগুলো অপারেশনই সঠিক। অতএব,
**উত্তর: i, ii & iii**।
---
### **সংক্ষেপে:**
```html
প্রথমটি,
\(\int \sin x dx = - \cos x + c\) — সঠিক।
দ্বিতীয়টি,
\(\int (\sin x)^2 dx = \frac{x}{2} - \frac{\sin 2x}{4} + c\) — সঠিক।
তৃতীয়টি,
\(\int \sin 7x dx = - \frac{\cos 7x}{7} + c\) — সঠিক।
অতএব, উত্তর: i, ii & iii
```